📋 Chionaspis pinifoliae
📋 Zasięg występowania
Organizm Chionaspis pinifoliae (Fitch) jest rozpowszechniony na terenie Afryki (Egipt, Libia), kontynentu północnoamerykańskiego (Kanada, Meksyk, USA) oraz w krajach Ameryki Środkowej (Honduras, Kuba, Salwador).
📋 Opis morfologiczny
Ten organizm należy do grupy tarczników (Hemiptera: Diaspididae). Charakterystyczną cechą tarczników jest mobilność jedynie pierwszego stadium larwalnego (o owalnym kształcie, wielkości ok. 0,5 mm, zabarwieniu wahającym się od żółtego do pomarańczowego) oraz osobników męskich (posiadających jedną parę skrzydeł i wydłużony na końcu odwłok o długości ok. 1 mm). Kolejne stadia rozwojowe larw i dorosłe samice prowadzą osiadły tryb życia na powierzchni igieł.
Dojrzała samica osiąga długość 2-3 mm, a jej ciało jest ukryte pod charakterystyczną osłonką mającą wydłużony kształt przypominający muszelkę małża, wybarwioną na biało, o lekko wypukłej powierzchni, zakończoną żółtobrązowymi lub półprzezroczystymi wylinkami larwalnymi. Osłony niedorosłych samic oraz młodocianych samców wykazują podobieństwo do tarczek osobników dojrzałych, jednakże charakteryzują się mniejszymi rozmiarami – około 1 mm średnicy.
🌱 Rośliny żywicielskie
Gatunki drzew iglastych, w szczególności przedstawiciele rodzaju sosna (Pinus spp.), a dodatkowo taksony z następujących rodzajów: Abies (jodła), Cedrus (cedr), Cupressus (cyprys), Juniperus (jałowiec), Picea (świerk), Pseudotsuga (jedlica), Taxus (cis), Torreya (torreja, czwórczak) oraz Tsuga (choina).
⚠️ Objawy występowania i szkodliwość
Stadia młodociane oraz dorosłe samice agrofaga można obserwować na powierzchni igieł, gdzie frequently formują liczne skupiska, w rezultacie czego igłowie przybiera wygląd nakrapiany białymi punktami. Szkodliwy organizm pobiera soki z tkanek roślinnych, co prowadzi do żółknięcia oraz opadania aparatu asymilacyjnego. W warunkach intensywnego ataku dochodzi do zamierania początkowo dolnych partii korony, a w czasie może nastąpić całkowita śmierć drzewa.
W obrębie swojego naturalnego areału C. pinifoliae wyrządza największe straty w plantacjach ozdobnych drzew iglastych oraz uprawach choinek bożonarodzeniowych. Na terytorium USA gatunkami wykazującymi szczególną wrażliwość na atak jest sosna kosodrzewina (Pinus mugo) oraz sosna pospolita (P. sylvestris), które są również obecne w Polsce, zarówno w środowisku naturalnym, jak i w kulturze.
🔄 Sposoby rozprzestrzeniania
Przedstawiciele tego gatunku mogą przemieszczać się w sposób naturalny (aktywne wędrówki po roślinach z udziałem prądów powietrznych i fauny) na ograniczone odległości. Transport na większe dystanse następuje przede wszystkim z materiałem reprodukcyjnym roślin żywicielskich, choinkami bożonarodzeniowymi, ścinkowymi fragmentami gałęzi oraz wraz z korą. Odnotowano przypadki wykrycia szkodnika na choinkach bożonarodzeniowych będących przedmiotem handlu międzynarodowego.
🛡️ Zwalczanie
Populacja szkodnika jest kontrolowana przez parazytoidy z rzędu błonkówek. Z tego względu aplikacje preparatów insektycydowych, które wywierają negatywny wpływ na abundancję tych błonkówek, stosuje się sporadycznie, wykorzystując w tym celu środki ochrony roślin oddziałujące na parazytoidów tarcznika w możliwie najmniejszym zakresie. Niektóre kultywary sosen wykorzystywane do celów dekoracyjnych wykazują określony poziom tolerancji na C. pinifoliae.
📋 Status fitosanitarny
Takson Chionaspis pinifoliae nie podlega regulacjom w prawodawstwie Unii Europejskiej, w tym w Polsce.
