Eutetranychus banksi – przędziorek Banksa

Eutetranychus africanus vental male
Manita Kongchuensin Department of Agriculture, ThailandWikimedia · CC BY 3.0 au

📋 Wprowadzenie

Eutetranychus banksi reprezentuje grupe roztoczy-przędziorków należących do rodziny przędziorkowatych (Acari: Tetranychidae), stwarzający ryzyko dla upraw roślin ozdobnych na terenie Polski.

📋 Zasięg występowania

Gatunek rozpowszechniony jest na obszarze Azji (Indie), w Ameryce Północnej (Meksyk, USA), krajach Ameryki Środkowej (Dominikana, Kostaryka, Kuba, Gwadelupa, Gwatemala, Honduras, Martynika, Nikaragua, Panama, Salwador), w Ameryce Południowej (Argentyna, Brazylia, Ekwador, Kolumbia, Paragwaj, Peru, Urugwaj, Wenezuela), natomiast w Europie notowany jest w Portugalii (część kontynentalna i Madera).

🔬 Morfologia

Osobniki dojrzałe osiągają rozmiary około 0,4 mm długości. Sylwetka samic charakteryzuje się poszerzonym, masywnie zbudowanym i spłaszczonym kształtem, wyposażonym w cztery pary kończyn. Kolorystyka zmienia się od odcieni brązowawo-zielonych do ciemnobrązowych, z zielonkawymi do brązowych kropkami i przebarwieniami wzdłuż brzegów ciała. Samce wykazują trójkątny zarys ciała i są drobniejsze od samic, charakteryzują się proporcjonalnie wydłużonymi nogami. Ich barwa waha się od brązowej do jasnobrązowej z ciemnymi do zielonkawych punktami i pasami na obwodowej części ciała. Rozpoznanie gatunku wymaga analizy mikroskopowej dojrzałych osobników przy wysokim powiększeniu mikroskopu przez wykwalifikowanego specjalistę.

🌱 Rośliny żywicielskie

Szkodnik wykazuje polifagiczne preferencje żywieniowe, atakując ponad 100 gatunków roślin z więcej niż 30 rodzin botanicznych. Największe straty wyrządza w sadach cytrusowych (Citrus spp.). Większość roślin żywicielskich pochodzi ze stref o ciepłym klimacie. Wśród nich znajdują się również rośliny kultywowane w naszym kraju w uprawie gruntowej i szklarniowej jako gatunki ozdobne, między innymi: figowce (Ficus spp.), hibiskus (Hibiscus rosa-sinensis), helikonia (Heliconia spp.), uprawy warzywne jak fasola (Phaseolus spp.) i oberżyna (Solanum melongena), drzewa owocowe (Prunus spp.) oraz winorośl (Vitis vinifera).

⚠️ Objawy występowania i szkodliwość

E. banksi prowadzi żerowanie na górnej powierzchni blaszek liściowych, pobierając zawartość komórek mezofilu roślinnego, ograniczając zdolność asymilacyjną liści i prowadząc do opadania liści, co może rezultować w obniżeniu wydajności plonów. Dodatkowo wywołuje defekty estetyczne owoców (szczególnie na cytrusach), powodując zaburzenia pigmentacji, co obniża ich wartość rynkową. E. banksi wykazuje znacznie większą odporność na zwalczanie chemiczne w porównaniu z innymi przędziorkami zasiedlającymi cytrusy. W sytuacji wprowadzenia szkodnika na teren Polski jego przetrwanie zimowe w warunkach gruntowych jest mało prawdopodobne. Mógłby jednak się rozwijać na przykład na roślinach ozdobnych czy oberżynie kultywowanych w uprawach chronionych.

🔄 Sposoby rozprzestrzeniania

Szkodnik może przemieszczać się wraz z masami powietrza. Jako podstawowy sposób introdukcji gatunku uznaje się przemieszczanie zainfekowanego materiału reprodukcyjnego, kwiatów ciętych/gałęzi, a prawdopodobnie również owoców oraz opakowań, kontenerów służących do transportu owoców.

📋 Status fitosanitarny

Eutetranychus banksi nie jest objęty obowiązkiem zwalczania w państwach Unii Europejskiej, w tym w Polsce – nie stanowi agrofaga kwarantannowego w Unii.

🔍 Metody wykrywania

W procesie detekcji wykorzystuje się: pułapki. Szczegółowe protokoły diagnostyczne dostępne są w standardach EPPO (PM7).

📷 Galeria

Openverse
Openverse · CC

Openverse
Openverse · CC

Openverse
Openverse · CC