Pseudococcus solenopsis

A Mealybug (Pseudococcidae)
D-KuruWikimedia · CC BY-SA 3.0 at

Pseudococcus solenopsis stanowi wielożywicielowy czerwiec mączysty z rodziny Pseudococcidae, ekspandujący na obszarze Europy. Ten szkodnik atakuje blisko 300 gatunków roślin zielnych oraz zdrewniałych.

📋 Zasięg występowania

Organizm jest obecny w Azji (Arabia Saudyjska, Chiny, Indie, Irak, Iran, Japonia, Kambodża, Pakistan, Sri Lanka, Tajlandia, Tajwan, Wietnam), Afryce (Algieria, Benin, Egipt, Etiopia, Kenia, Mali, Maroko, Nigeria, Senegal, Sierra Leone, Sudan), Ameryce Północnej (Kanada, Meksyk, USA), Ameryce Środkowej (Belize, Barbados, Dominikana, Gwatemala, Jamajka, Kuba, Nikaragua, Panama), Ameryce Południowej (Argentyna, Brazylia, Ekwador, Chile, Kolumbia) oraz Oceanii (Australia, Nowa Kaledonia). Dodatkowo odnotowano jego obecność w południowych regionach Europy (Cypr, Francja, Grecja, Turcja, Włochy).

🔬 Morfologia

Larwa pierwszego stadium charakteryzuje się żółtawym zabarwieniem, eliptycznym kształtem o wymiarach 0,4 x 0,2 mm, czerwonymi oczami oraz dobrze ukształtowanymi odnóżami. Larwy drugiego oraz trzeciego stadium wykazują żółtawe ubarwienie, owalny kształt i osiągają długość kolejno 0,75-1,00 mm oraz 1,00-1,73 mm, posiadając krótkie woskowe nitkowate struktury na brzegach.

Dojrzała samica przybiera żółtawy kolor, mierzy około 2-5 mm długości oraz 2-4 mm szerokości, otoczona jest pudrowo-białą woskową substancją wydzielaną przez organizm, z wyłączeniem obszarów widocznych jako szare plamy – jedna para na tułowiu oraz trzy pary na odwłoku. Wokół brzegów ciała znajdują się woskowe nitkowate struktury, z których najdłuższe zlokalizowane są na końcu organizmu.

🌱 Rośliny żywicielskie

Agrofag atakuje około 300 gatunków roślin zielnych oraz zdrewniałych. Wśród najistotniejszych żywicieli wymienia się bawełnę (Gossypium spp.), pomidory (Solanum lycopersicum), paprykę (Capsicum spp.), ketmię (Hibiscus rosa-sinensis), złocienie (Chrysanthemum spp.), figowiec (Ficus spp.) oraz winorośl (Vitis spp.).

⚠️ Objawy występowania i szkodliwość

Przedstawiciele P. solenopsis zazwyczaj pojawiają się koloniami na młodych strukturach roślinnych (pędy, pąki, kwiaty, owoce). Można je lokalizować na wszelkich nadziemnych fragmentach roślin, jednak preferują szczególnie młode pędy oraz pędy owocujące. Rzadko spotyka się je również w obrębie szyi korzeniowej oraz korzeni roślin zielnych.

Wywołują one ogólną degradację kondycji roślin, ich deformację, zażółcenie liści, opadanie liści, a ostatecznie ich obumieranie. Na rosie miodowej produkowanej przez owady rozwijają się patogenne grzyby czernidłowe.

W oparciu o analizę wykonaną przez Europejskie Biuro ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) agrofag spełnia warunki potencjalnego szkodnika Unii Europejskiej. Na plantacjach polowych może on wzrastać w południowych obszarach Europy. W strefach klimatu umiarkowanego jego wzrost byłby możliwy głównie w uprawach chronionych, np. na pomidorach.

🔄 Sposoby rozprzestrzeniania

Larwy pierwszego stadium mają zdolność migracji na pobliskie rośliny oraz są transportowane przez masy powietrza. Dojrzałe samice wraz z wszystkimi niedojrzałymi formami P. solenopsis mogą być transportowane z świeżymi płodami, produktami warzywniczymi, kwiatami, materiałem bawełnianym oraz materiałem rozmnożeniowym, włączając cebulki, bulwy, korzenie bulwiaste oraz kłącza. Dorosłe samce posiadają skrzydła i są zdolne do aktywnego przemieszczania się lotem.

📋 Wymagania fitosanitarne

Na terenie Unii Europejskiej, a w konsekwencji w Polsce gatunek Pseudococcus solenopsis nie podlega obowiązkowi zwalczania (nie jest to agrofag kwarantannowy w Unii).