Rhagoletis fausta

Rhagoletis fausta female
Glenn W. HerrickWikimedia · Public domain

Rhagoletis fausta (Osten Sacken) to owad z grupy nasionnicowatych (Tephritidae), stanowiący organizm szkodliwy podlegający obowiązkowej eradykacji. Takson do tej pory notowany wyłącznie na obszarze Ameryki Północnej.

📋 Zasięg występowania

Organizm szkodliwy dotychczas był potwierdzany jedynie na kontynencie północnoamerykańskim (Kanada, USA).

🔬 Morfologia

Stadium larwalne charakteryzuje się brakiem odnóży, kremowym zabarwieniem oraz ciałem o kształcie stożkowatym z najszerszą częścią z tyłu, osiągającym długość 8-9 mm. Przepoczwarczenie następuje w formie wolnej poczwarki typu bobówkowego. Osobniki dorosłe osiągają wielkość około 5 mm. Ubarwienie ciała ma przeważnie charakter czarny i wyposażone jest w parę przeźroczystych skrzydeł z ciemnymi paskami układającymi się w kształt zygzakowaty. Część odwłokowa prezentuje jednolitą czarną barwę pozbawioną poziomego prążkowania obserwowanego u R. pomonella. Determinacja gatunkowa szkodnika jest wykonalna poprzez analizę właściwości morfologicznych form dorosłych. Ten takson prezentuje morfologiczne zbieżności z nasionnicą trześniówką (Rhagoletis cerasi) występującą na terenie naszego kraju, na analogicznych roślinach żywicielskich.

🌱 Rośliny żywicielskie

Podstawowymi roślinami żywicielskimi są czereśnia (Prunus avium) oraz wiśnia (Prunus cerasus), jak również Prunus emarginata, wiśnia wonna (Prunus mahaleb), Prunus salicina, czeremcha amerykańska (Prunus serotina) oraz czeremcha wirginijska (Prunus virginiana), a wśród taksonów występujących w stanie dzikim wiśnia pensylwańska (Prunus pensylvanica).

⚠️ Objawy występowania i szkodliwość

Komórki rozrodcze są deponowane przez osobniki żeńskie pod powierzchnię skórki owoców gatunków żywicielskich. Lokalizacje składania jaj uwidaczniają się w formie drobnych (średnica około 0,5 mm), jasnych plam na zewnętrznej warstwie owoców, wokół których powstają zmiany kolorystyczne. Stadia larwalne rozwijają się w tkankach miąższowych owoców. Do wnętrza miąższu zaatakowanych owoców dostają się drobnoustroje wywołujące procesy rozkładowe. W rezultacie, w obszarach występowania degradujących się tkanek roślinnych na zewnętrznej powierzchni owoców tworzą się miejsca o miękkiej konsystencji z wklęsłą skórką.

Larwy przekształcają się w poczwarki w glebie, w pobliżu rośliny żywicielskiej. Natomiast transformacja larw w transportowanych owocach realizuje się przeważnie w materiale pakunkowym dołączonym do owoców (pojemniki, kartony).

R. fausta stanowi takson powodujący uszkodzenia o istotności ekonomicznej w plantacjach czereśni oraz wiśni w Ameryce Północnej, redukując jakość komercyjną owoców.

🔄 Sposoby rozprzestrzeniania

Formy dorosłe mają zdolność przemieszczania się na ograniczone dystanse. Na większe odległości organizm szkodliwy może być przenoszony wraz z płodami oraz sadzonkami roślin żywicielskich.

🛡️ Zwalczanie

Eliminuje się i likwiduje zainfekowane owoce, a także w niektórych przypadkach kompletne drzewa. W celu redukcji populacji osobników dorosłych wykorzystuje się zabiegi opryskiwania preparatami insektycydowymi. Zastosowanie pułapek z feromonami umożliwia monitorowanie obecności szkodnika oraz zmniejszenie jego zagęszczenia.

📋 Wymagania fitosanitarne

Na terenie Polski takson Rhagoletis fausta podlega obowiązkowi zwalczania, jako jeden z przedstawicieli nasionnicowatych (Tephritidae) nieeuropejskich.

📷 Galeria

Openverse
Openverse · CC

Openverse
Openverse · CC

Openverse
Openverse · CC