Scirtothrips (S. aurantii, S. dorsalis, S. citri)

Chilli Thrips (Scirtothrips dorsalis) in Taiwan
余世文Wikimedia · CC0

Organizmy Scirtothrips aurantii, S. dorsalis oraz S. citri stanowią wciornastki należące do rodziny Thripidae, reprezentujące agrofagi podlegające obowiązkowi zwalczania w Unii Europejskiej. Najpoważniejsze szkody powodowane przez te szkodniki dotyczą roślin cytrusowych.

📋 Zasięg występowania

Występowanie S. aurantii odnotowano w licznych państwach afrykańskich oraz w Jemenie. S. citri został zidentyfikowany w Ameryce Północnej (Meksyk, USA) oraz w Azji (Iran, Indie, Chiny). S. dorsalis rozpowszechniony jest w niektórych krajach afrykańskich, USA, Wyspach Karaibskich, Azji (część południowo-wschodnia i Daleki Wschód), Australii i Oceanii, a także notowany w Europie w Hiszpanii (lokalnie na cytrusach) oraz stwierdzony w Austrii, Danii i Wielkiej Brytanii w obiektach szklarniowych.

🔬 Morfologia

Opisywane gatunki kwarantannowe charakteryzują się długością 1-1,2 mm oraz jasnożółtą kolorystyką, a tak jak pozostałe wciornastki wyposażone są w dwie pary skrzydeł z szczecinkami. Pobrane próbki powinny być konserwowane w 60% etanolu. Identyfikacja następuje po przygotowaniu preparatu mikroskopowego w oparciu o cechy morfologiczne osobników dorosłych, przy użyciu dużego powiększenia mikroskopu.

🌱 Rośliny żywicielskie

Podstawowymi żywicielami omawianych gatunków wciornastków są rośliny cytrusowe. Do pozostałych, istotnych żywicieli poszczególnych gatunków owadów należą:

  • S. aurantii – orzech ziemny (Arachis spp.), szparag (Asparagus spp.), bawełna (Gossypium spp.), magnolia (Magnolia spp.), rącznik (Ricinus spp.) oraz winorośl (Vitis spp.);
  • S. citri – orzesznik (Carya spp.), bawełna (Gossypium spp.), magnolia (Magnolia spp.), lucerna (Medicago spp.), daktylowiec (Phoenix spp.), róża (Rosa spp.) oraz winorośl (Vitis spp.);
  • S. dorsalis – aktinidia chińska (Actinidia chinensis), cebula (Allium cepa), orzech ziemny (Arachis spp.), szparag (Asparagus spp.), papryka (Capsicum spp.), kamelia (Camellia chinensis), bawełna (Gossypium spp.), truskawka (Fragaria spp.), kauczukowiec (Hevea brasilensis), hortensja (Hydrangea spp.), mango (Mangifera spp.), lotos (Nelumbo spp.), rącznik (Ricinus spp.), róża (Rosa spp.), tamaryndowiec indyjski (Tamarindus indicus) oraz winorośl (Vitis spp.).

⚠️ Objawy występowania i szkodliwość

Formy dorosłe i larwy mogą zasiedlać wszystkie nadziemne części rośliny. W trakcie żerowania przebijają one tkankę roślinną, pobierając sok komórkowy. W rezultacie na powierzchni organów roślinnych tworzą się wypełnione powietrzem puste przestrzenie w tkance, widoczne jako srebrzystobarwne punkty. Przy intensywnym zasiedleniu następuje srebrzenie oraz brązowienie liści, zatrzymanie wzrostu rośliny. Na owocach uszkodzenia przyjmują formę srebrzystych pierścieni wokół szypułki (atakowane są młode, niedojrzałe owoce).

🔄 Sposoby rozprzestrzeniania

Insekty mogą przemieszczać się w sposób naturalny na krótkie dystanse. Na większe odległości szkodnik może być transportowany przede wszystkim z materiałem szkółkarskim roślin żywicielskich, ciętymi kwiatami oraz owocami, a także na opakowaniach.

📋 Wymagania fitosanitarne

W Unii Europejskiej, a w związku z tym w Polsce S. aurantii, S. citri oraz S. dorsalis podlegają obowiązkowi zwalczania (stanowią agrofagi kwarantannowe w Unii).

📷 Galeria

Openverse
Openverse · CC

Openverse
Openverse · CC

Openverse
Openverse · CC