🌍 Występowanie
Ten wiroid jest rozpowszechniony na licznych obszarach w Ameryce Północnej, Środkowej oraz Południowej, Afryce, Azji i Oceanii, natomiast w Europie potwierdzono jego obecność w następujących państwach: Albania, Azerbejdżan, Bośnia i Hercegowina, Czechy, Finlandia, Francja, Grecja, Hiszpania, Holandia, Niemcy, Portugalia, Rosja, Serbia, Słowenia, Węgry, Wielka Brytania, Cypr oraz Włochy. Na terytorium Polski pierwszy przypadek wykrycia tego patogena odnotowano w 2019 roku na plantacji chmielu w województwie wielkopolskim. Obecnie nie ma pewnych danych dotyczących jego dalszej obecności w Polsce.
🌱 Rośliny żywicielskie
Do podstawowych gatunków żywicielskich należą: chmiel zwyczajny (Humulus lupulus), winorośl właściwa (Vitis vinifera), figowiec jadalny (Ficus carica), truskawka (Fragaria x ananassa), hibiskus (Hibiscus rosa-sinensis), brzoskwinia zwyczajna (Prunus persica), grusza pospolita (Pyrus communis), morela pospolita (Prunus armeniaca), śliwa domowa (Prunus domestica), cytrusy (Citrus spp.) oraz ogórek siewny (Cucumis sativus).
⚠️ Objawy porażenia
W uprawach chmielu, gdzie ryzyko pojawienia się wiroida w Polsce jest najwyższe, patogen wywołuje głównie ograniczenie wzrostu, które prowadzi do intensywnego karłowacenia roślin oraz zmniejszenia wytwarzania szyszek. Dodatkowo obserwuje się zahamowanie rozwoju spowodowane skracaniem międzywęźli oraz pędów bocznych. Manifestują się również żółknienie liści i zwijanie się blaszek liściowych. Symptomy są zazwyczaj widoczne po 3–5 latach od infekcji, jednak w europejskich plantacjach założonych z zakażonego materiału objawy pojawiały się już w pierwszym roku kultywacji. Na cytrusach symptomatologia obejmuje przebarwienia oraz gumowanie tkanek łykowych, formowanie się wgłębień na pniach i gałęziach, pękanie kory oraz karłowacenie roślin. Zazwyczaj nie manifestują się objawy na liściach czy owocach, choć u limonek występuje żółknięcie liści. Na drzewach pestkowych i winorośli patogen zwykle przejawia się w formie latentnej (bezobjawowej). Odnotowano jednak pomniejszanie się oraz przebarwienia owoców pestkowych. Deformacje owoców zaobserwowano również na ogórku.
📉 Szkodliwość
W plantacjach chmielu ubytki w plonach szyszek mogą osiągać 50%. Badania realizowane w Słowenii pokazały, że 60% partii owoców sprzedawanych w marketach jest bezobjawowo zakażonych wiroidem. Ocena Zagrożenia Agrofagiem (PRA) dla tego patogena opracowana przez Instytut Ochrony Roślin, Państwowy Instytut Badawczy w Poznaniu wykazała, że ten agrofag mógłby w naszym kraju infekować rośliny kultywowane w gruncie, szczególnie chmiel. W uprawach szklarniowych możliwy jest jego rozwój na ogórku. Ogólne zagrożenie stwarzane przez agrofaga zostało ocenione na średnim poziomie.
🔄 Sposoby rozprzestrzeniania
Patogen jest transmitowany mechanicznie, poprzez bezpośredni kontakt między roślinami, w trakcie działań agrotechnicznych i pielęgnacyjnych. Na znaczne odległości jest rozprzestrzeniany wraz z roślinami i ich fragmentami, włączając w to owoce cytrusowe. Potwierdzono również przenoszenie agrofaga z pozostałościami roślinnymi (resztki pożniwne oraz odpady owoców cytrusowych) oraz na narzędziach i maszynach używanych w czasie zabiegów agrotechnicznych.
⚖️ Status prawny
W Unii Europejskiej, a tym samym w Polsce Hop stunt viroid nie podlega obowiązkowi zwalczania (nie jest to agrofag kwarantannowy w Unii). Stanowi on natomiast regulowanego agrofaga niekwarantannowego na roślinach przeznaczonych do sadzenia z rodzajów Citrus L., Fortunella Swingle i Poncirus Raf.