📋 Fusarium oxysporum f. sp. apii
Fusarium oxysporum f. sp. apii (fuzarioza selera) to grzyb patogeniczny który stanowi poważne zagrożenie dla selera oraz innych upraw w Polsce.
📋 Zasięg występowania
Występowanie F. oxysporum f. sp. apii potwierdzono dotychczas na kontynencie północnoamerykańskim (Kanada, USA), w Ameryce Południowej (Argentyna), regionie azjatyckim (Chiny, Tajwan), natomiast spośród państw europejskich odnotowano go we Francji.
🌱 Rośliny żywicielskie
Podstawowym żywicielem jest seler (Apium graveolens). Patogen indukuje symptomy chorobowe u cynii rotundolisnej (Tithonia rotundifolia), grochu (Pisum sativum), szparagu (Asparagus spp.), oberżyny (Solanum melongena), bawełny (Gossypium arboretum i G. barbadense), kapusty (Brassica oleracea), cebuli (Allium cepa), kukurydzy (Zea mays), gatunków trawiastych oraz innych roślin spontanicznie rosnących. Istotne jest, że sprawca może rozwijać się asymptomatycznie na innych roślinach kulturowych i dziko występujących.
⚠️ Objawy występowania i szkodliwość
Symptomy chorobowe na selerze charakteryzują się charakterystycznymi zmianami kolorystycznymi układu naczyniowego w systemie korzeniowym i części korzennej. U młodszych osobników schorzenie manifestuje się przez brązowe zmiany naczyń w korzeniu bądź koronie, które stopniowo mogą przekształcać się w ciemnobrązowe zabarwienie. Patogen indukuje zaburzenia rozwojowe i więdnięcie całego organizmu roślinnego. W korzystnych okolicznościach oraz przy wrażliwości rośliny żywicielskiej symptomy te prowadzą do obumarcia egzemplarzy selera. Jak wcześniej podkreślono, infekcja może przebiegać w sposób bezobjawowy (latentny).
W uprawach selera patogen osłabia organizmy i prowadzi do ich zamierania, co skutkuje redukcją wydajności plonów. Dodatkowo negatywnie wpływa na standard materiału przeznaczonego do spożycia (korzeni magazynowych). Najpoważniejsze straty obserwuje się w kulturach selera na terenach charakteryzujących się ciepłym klimatem, np. w południowych stanach USA. W Polsce dotychczas nie udowodniono obecności grzyba, chociaż jego pojawienie się na naszym terytorium jest prawdopodobne.
🔄 Sposoby rozprzestrzeniania i przenikania
Patogen rozprzestrzenia się w środowisku naturalnym poprzez transport zarodników wraz z masami powietrza oraz w trakcie opadów atmosferycznych. Na dalsze odległości jest transportowany wraz z materiałem sadzeniowym oraz selerem konsumpcyjnym, obejmując pozostałości na narzędziach i sprzęcie rolniczym.
📋 Wymagania fitosanitarne
F. oxysporum f. sp. apii nie jest objęty obowiązkiem zwalczania w państwach Unii Europejskiej, włączając Polskę (nie stanowi agrofaga kwarantannowego w UE). Jednakże jest on organizmem regulowanym przepisami w kontekście eksportu warzyw korzeniowych do wybranych państw.
🔍 Metody wykrywania
W diagnostyce wykorzystuje się: pułapki. Dokładne protokoły diagnostyczne są dostępne w standardach EPPO (PM7).
