Głównymi wektorami wirusa brązowej plamistości pomidora (TSWV) są:
A. Miniarki
B. Pieniki
C. Wciornastki
Poprawna odpowiedź: C
Wciornastki
Wyjaśnienie
Wirus brązowej plamistości pomidora (TSWV) jest przenoszony przez wciornastki (Thripidae), głównie Frankliniella occidentalis i Thrips tabaci. TSWV należy do rodzaju Orthotospovirus.
Podstawa prawna
Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2019/2072
TSWV – wektory
Analiza odpowiedzi:
| Owad | Wektor TSWV? | Co przenosi? |
|---|---|---|
| Miniarki | NIE | Nie są wektorami wirusów |
| Pieniki | NIE | Bakterie (np. Xylella) |
| Wciornastki | TAK | Tospovirusy! |
Klucz do zapamiętania:
TSWV = TOSPOVIRUS = THRIPS (wciornastki)!
Tomato Spotted Wilt Virus
TOSPOvirus → Thrips
Zasada:
Tospovirusy ZAWSZE przenoszone przez wciornastki!
Główne gatunki wciornastków:
| Gatunek | Nazwa polska | Znaczenie |
|---|---|---|
| Frankliniella occidentalis | Wciornastek zachodni | Główny wektor |
| Thrips tabaci | Wciornastek tytoniowiec | Wektor |
| Thrips palmi | Wciornastek palmowy | Wektor |
Charakterystyka przenoszenia:
- Persistentny sposób przenoszenia
- Larwy nabywają wirusa podczas żerowania
- Dorosłe owady są zakaźne całe życie
- Transstadialne – przechodzi przez metamorfozę
Zestawienie wektor-wirus:
- Wciornastki → Tospovirusy (TSWV)
- Mączliki → Begomowirusy (TYLCV)
- Mszyce → Potexvirusy, inne
- Pieniki → Bakterie (Xylella)